majolica 2.jpg

MAJOLICA 2

Van 5 november 2017 t/m 25 maart 2018 is de tentoonstelling Majolica 2 in Museum In ’t Houten Huis te zien. Getoond wordt de grootste collectie majolica uit Noord-Nederland met een overzicht van een aantal belangrijke thema’s, te zien in verschillende kabinetten verspreid door het hele museum. Leidraad is het meerjarig onderzoek dat Pieter Tichelaar over dit onderwerp heeft verricht. Er is aandacht voor de productiemethode, de relatief korte bloeitijd en de route die majolica heeft afgelegd via Antwerpen naar Nederland.

 

 


Wat is majolica?
Majolica is de naam voor een grof en bros soort keramiek, bestaande uit gebrande klei, met een bontgekleurde beschildering van glazuur. De naam majolica is een verbastering van het Spaanse Mallorca, een eiland in de Middellandse Zee en het middeleeuwse centrum voor de productie van dat type aardewerk. In een gleibakkerij werken vaklui in drie disciplines samen: de kleivormer, de keramiekbakker en de glazuurschilder. Na het vormen en bakken van de kleiproducten, meestal schotels, worden deze bedekt met tinglazuur, alleen aan de bovenkant. Het tamelijk giftige, maar goedkopere, loodglazuur wordt gebruikt aan de onderkant. Het glazuur in kleuren voor de afbeeldingen zijn afkomstig van metaaloxiden, zo is het blauw bijvoorbeeld afkomstig van kobalt, het groen van koper, het paars van mangaan, het wit van tin. Lood maakt een transparant glazuur.

 

Bodemvondsten in het Schermereiland
In de gemeente Alkmaar ligt ingeklemd tussen Beemster en Schermer het veengebied Schermereiland, met o.a. de dorpen De Rijp, Graft, Noordeinde en Grootschermer. Dit gebied is voor Nederland een belangrijk vondstgebied voor majolica en slib- en krasaardewerk. In de Gouden Eeuw was het Schermereiland een rijke streek. In de huizen van de gegoede stand werd gepronkt met het gekleurde majolica. Op het platteland is deze kunstuiting langer volgehouden dan in de stad. Wellicht is het gebruik van de ‘zomerstal’ met een uitdragerij aan borden en ander ‘pronkgoed’ in de dars daar debet aan. Scherven van gebroken aardewerk werden gebruikt om slootkanten te verstevigen. In de veengrond zijn de aardewerkresten goed bewaard gebleven om nu als bodemvondsten weer gerestaureerd te worden. Uit de vroege 17e eeuw zijn hele, onbeschadigde schotels een zeldzaamheid.

 

In samenspraak met gastconservator Pieter Tichelaar is er gekomen tot een zorgvuldig overzicht van ca 180 objecten, o.a. uit eigen depot, uitgebreid met majolica uit het Archeologisch Centrum Alkmaar, Archeologisch Museum Haarlem en uit vele particuliere verzamelingen in Nederland. Esther Derkx – productontwerper van o.a. hedendaags en hergebruikt aardewerk – heeft de tentoonstelling vormgegeven. Zij geeft in Majolica 2 een eigentijdse reactie op het historische aardewerk met een installatie in de rederskamer van het museum.

 

In deze winterperiode is het museum open op zondagen van 13.00 tot 17.00 uur.

Museum In ’t Houten Huis
Tuingracht 13
1483 AP De Rijp
www.houtenhuis.nl

 

 

 

 

 

 

 

 

© Vormen uit vuur