Home

Johan van Loon (1934-2020)

Portret Johan van Loon.jpg‘De pionier en Patriarch van de Nederlandse moderne Keramiek en keramiekkunstenaar van het millennium’ is op 85 jarige leeftijd overleden. Deze woorden prijken op zijn overlijdenskaart. Wie Van Loon heeft gekend, kan slechts concluderen dat hij de hand heeft gehad in dit epigraaf. Hij vond dat zelf en er schuilt ook zeker enige waarheid in. Bescheidenheid was Van Loon in ieder geval vreemd. Hij was vervuld van zijn technische vaardigheid, zijn grote creativiteit en zijn eindeloze productie uit eigen atelier en voor fabrikanten als Royal Copenhagen en Rosenthal. Opgeleid als textielkunstenaar maakte hij grote faam als keramist. Zijn leven lijkt in dienst te hebben gestaan van verrassende vormgeving en het steeds dunner en fragieler werken, totdat de klei zo vliesdun en transparant werd als overtrekpapier. Zijn vormen ontwikkelden zich van gedraaide cilinders tot dansende krullen en alles wat daartussen zit. Met de krullen sloot hij zijn uiterst productieve leven af.

 

Van Loon begon zijn carrière in 1958 met gedraaide vazen met kragen en met potten voorzien van deksels die gespiegeld zijn aan het volume waar ze op staan. Met dit vroege werk ging hij de boer op om met een koffertje vol potten belet te vragen bij musea die hedendaagse keramiek verzamelden. Daarna volgde werk dat zijn inspiratie vond in de natuur zoals bloemen, vruchten en eieren. Deze getuigden van veel gevoel en een streven naar een zo waarachtig mogelijk realisme. Dit paste in een gezamenlijk streven van Nederlandse keramisten om te ontsnappen aan de klassieke vaas- en potvorm. Klei werd een expressief medium, bevrijd van conventies.

Hierop brak een uiterst vruchtbare periode aan waar al het vakmanschap waar hij decennia aan had gewerkt tot een climax kwam. Beeldbepalend werden zijn kommen uit gevouwen lappen klei die hij moulleerde, plooide, weefde, van contrasterende biezen en applicaties - zogenaamde polkadots - voorzag. Veel van dit werk was ongeglazuurd maar gekleurd met engobes. Als hij wel glazuurde, maakte hij er motieven van om een deel van de scherf onbehandeld te laten. Deze technische hoogstandjes, die zijn opleiding als textielkunstenaar verraadden, ontwikkelde hij gedurende een lange werkperiode in 1978 in Kopenhagen. Hij walste platen klei tussen grof textiel om er vervolgens kommen en vazen van te vouwen als omsloten zij een vast, asymmetrisch volume voor stevigheid. Maar dat was schijn. De lappen werden zelfdragende wanden met stolpplooien en coupenaden, die dansten, schijnbaar zonder enige moeite.

In eigen atelier aan de Haagweg in Breda ging hij verder hiermee. Deze werkplaats op de begane grond van een rijtjeswoning werd een besloten proefkeuken voor alles van wat keramisch mogelijk was en vooral onmogelijk leek. In zijn werkplaats duldde hij niemand, hoe nabij de bezoeker ook was. Naar zijn techniek bleef het gissen. Al zijn glazuur- en stookgeheimen moesten geheim blijven. In de voorruimte, de showroom, stond het werk uitgestald en opgestapeld, hun weg vindend naar musea en gepassioneerde verzamelaars. Dit werd jarenlang zijn succesformule. Hij was rusteloos vol van zijn kunstenaarschap. De ene kom volgde op de andere, telkens met nieuwe vondsten in vorm en glazuur. Vaak werkte hij aan tientallen tegelijk, in verschillende fasen van ontstaan en afronding. Ideeën voor de ene kom maakten dat hij de volgende weer anders wilde afwerken.

Zijn werkzame leven sloot hij af met objecten als ballerina’s. Deze waren op een jubileumtentoonstelling te zien ter gelegenheid van zijn 75ste verjaardag in het Breda’s Museum, zijn woonplaats. Dit werd een afsluiting van jarenlange erkenning door musea in binnen- en buitenland, die zijn werk met veel ontzag en respect hebben getoond en verzameld. Een ellenlange lijst van exposities op zijn cv getuigt hiervan.

 

Of hij de keramist van het millennium was, is moeilijk vast te stellen: elke keramist van naam kan aanspraak maken op die titel. Johan van Loon is zeker een van de allergrootste kanshebbers.

 

Thimo te Duits


Foto: Courtesy bibliotheek museum Boijmans Van Beuningen, Rotterdam

Lees meer

rens.jpeg

Cor Unum, een bijzondere werkgemeenschap

Topontwerp in keramiek bij Yksi Expo

 

Cor Unum in Den Bosch is nationaal en internationaal een begrip in de wereld van keramiek, met een collectie van kwalitatief hoogwaardige producten, ontworpen door toonaangevende designers, architecten en beeldende kunstenaars. Yksi Expo toont een selectie van recent werk uit de prachtige collectie van Cor Unum, en geeft een kijkje in de keuken van deze bijzondere sociale onderneming. Te zien van 7 februari t/m 31 mei. Opening op woensdag 19 februari vanaf 16.30 uur tijdens de maandelijkse Meet Up, met presentaties van ontwerpers Sofie Boonman en Geke Lensink uit de stal van Cor Unum.

 

De geschiedenis van Cor Unum gaat terug tot de jaren ’50 van de vorige eeuw. En nee, Cor Unum is niet de naam van de oprichter of eigenaar maar is Latijn voor ‘één van hart’. Het keramiekatelier, opgezet door vormgever Zweitse Landsheer en momenteel gerund door zijn dochter Lotte Landsheer, heeft zijn wortels namelijk in de Sociale Werkvoorziening. Vandaar ook het logo met de levensboom.

 

In de binnenstad

Het vaste team bestaat van oudsher uit zowel professionals als mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Daarnaast zijn er ook vrijwilligers werkzaam. Halverwege de jaren ’90 werd gekozen voor exclusief design door of in nauwe samenwerking met bekende ontwerpers. En sinds 2010 leren studenten van Sint Lucas College in Boxtel bij Cor Unum de kneepjes van het vak; tekenen, modelleren, mallen maken, produceren en reproduceren.

 

In 2018 verhuisde het atelier van de voormalige de Gruyterfabriek op een bedrijventerrein naar een mooie locatie in de binnenstad van Den Bosch, met behalve de werkplaats ook ruimte voor een winkel. Zo groeide deze bijzondere werkgemeenschap uit tot een toonaangevend atelier op het gebied van hedendaags keramiek. Eigentijds ook in de opzet als sociale onderneming.

 

Al een aantal jaren presenteert Cor Unum telkens een nieuwe collectie in het mekka van het design, de internationale Salone del Mobile in Milaan. Bij Yksi Expo is de presentatie van het afgelopen jaar te zien, aangevuld met recent nieuw werk en winnaars van de ontwerpwedstrijd die Cor Unum jaarlijks uitschrijft voor studenten aan internationale kunst- en designopleidingen. Onder de deelnemers onder andere Studio RENS, Alex de Witte, Kiki van Eijk, Roderick Vos, Bas van Beek, Satyendra Pakhalé, David Derksen, Floris Hovers, Geke Lensink, Humade, Maarten Baas en Klaas Kuiken.

 

http://www.yksi.nl/

Lees meer

Wat is (DADD slider standaard).jpg

Vernieuwde Delftsaardewerk.nl/Dutchdelftware.com is live!

 

De redactie van Delftsaardewerk.nl bericht het volgende:

 

De afgelopen tijd hebben we hard gewerkt aan de bouw van ons nieuwe

platform, waar veel van jullie ook een bijdrage aan hebben geleverd.

Graag nodigen we jullie uit om alvast een kijkje te nemen op de nieuwe

website (bèta), die een aantal spannende nieuwe features heeft:

 

• De visuele merkenindex, een index van plateelbakkerijen en

een begrippenlijst

Uitgebreidere profielen met een korte biografie en overzicht

van alle bijdragen op het platform

• Een uitgebreidere reactietool om publieksvragen te

beantwoorden

• Een blog waar specialistische kennis wordt gedeeld

(Verdiepen)

• En een taalswitch naar het Engels: Dutchdelftware.com

 

Uiteraard zijn de Delfts aardewerkcollecties van alle partners nog

steeds op het platform te vinden en gebruikers kunnen nog steeds

hun (bijzondere) vondsten en vragen delen op het platform. Hierbij

worden nieuwkomers ondersteund met begeleidende video’s over

het herkennen van de kenmerken van Delfts aardewerk.

 

Als ambassadeur van Delftsaardewerk.nl spelen jullie een speciale

rol op ons platform, bijvoorbeeld in het bijdragen van blogs en het

beantwoorden van bijzondere publieksvragen.

 

De komende tijd gaat de redactie zich ook richten op het uitnodigen

van enkele ambassadeurs voor een bijdrage op het platform. Iets

specifieks in gedachte om op Delftsaardewerk.nl te publiceren?

Neem contact op met delftsaardewerk@kunstmuseum.nl.

 

Hierbij nodigen wij jullie graag uit om een kijkje te nemen en voor alle

toekomstige bijdragen een profiel aan te maken of te activeren.

Met vriendelijke groet,

 

De redactie van Delftsaardewerk.nl

Lees meer

sonia landweer (600 x 454).jpg

In Memoriam Sonja Landweer

Amsterdam 20 april 1933 - Thomastown (IE) 15 december 2019

Door Mieke H. Hille

 

Sonja leerde ik kennen door haar batikschalen en potvormen. Ik werkte als fotograaf in het Stedelijk Museum en daar stonden in de jaren zestig en zeventig in de zomeropstelling haar prachtige werken in de vitrines. Telkens als ik naar de kantine of het restaurant liep, moest ik ernaar kijken!


Toen ze in 2006 in Keramiekmuseum Princessehof te Leeuwarden in de serie ‘Levenswerk’ een tentoonstelling had, werd ons souterrain in Amsterdam gebruikt als opslagplaats. Verzamelaars brachten hier het werk, dat later door het Princessehof werd opgehaald. Ik kon volop genieten van het werk en het fotograferen. We leerden elkaar toen ook persoonlijk kennen en werden fanatieke correspondentievriendinnen. Tot de laatste maanden van haar leven, bleef ik schrijven. Ik op de tikmachine en Sonja met haar hanenpoten met zwarte balpen.

Zij deed haar kunstopleiding op de Kunstnijverheidsschool in Amsterdam, de latere Rietveldacademie. Ze gaf les op De Werkschuit in Amsterdam, werkte bij pottenbakkerij Zaalberg en Arabia in Helsinki. Ze exposeerde bij Het Kapelhuis in Amersfoort en bij galerie Amphora in Oosterbeek. Eind jaren zestig verhuisde ze naar Ierland, waar ze door het Kilkenny Design Centre was uitgenodigd. Ze bleef haar hele verdere leven in Ierland wonen en werken.


In Nederland is ze vooral bekend met haar batikwerk, maar ze heeft veel meer gemaakt. Toen haar zusje ernstig ziek was, heeft ze een serie keramieken zaden gemaakt, die kon je lekker in je hand houden. Ze maakte er zacht lederen zakjes om. Ik heb ook zo’n zaad van haar gekregen en houd het vaak in mijn handen. Sieraden maakte ze en later ook bronzen beelden. De bronzen liet ze gieten en op haar aanwijzingen patineren. Zo kon ze van dezelfde vormen verschillende varianten maken, fascinerend.

Bij het stoken van de batikwerken in haar atelier aan de Amstel stond regelmatig de brandweer op de stoep. Er kwam veel damp vrij bij het stoken; men dacht dat er brand was! Het zal ook niet lekker hebben geroken met die was op de potten…

Haar werk wordt in alle boeken over keramiek uitvoerig en bewonderend beschreven. 
Sonja was goed bevriend met Seamus Heaney, de dichter die in 1995 de Nobelprijs voor literatuur won. Hij schreef een gedicht over haar: ‘To a Dutch potter in Ireland’.

 

 

 

Seamus Heaney

 

To a Dutch Potter in Ireland 


for Sonja Landweer

Then I entered a strongroom of vocabulary
Where words like urns that had come through the fire
Stood in their bone-dry alcoves next a kiln

And came away changed, like the guard who’d seen
The stone move in a diamond-blaze of air
Or the gates of horn behind the gates of clay.


The soils I knew ran dirty. River sand
Was the one clean thing that stayed itself
In that slobbery, clabbery, wintry, puddled ground.

Until I found Bann clay. Like wet daylight
Or viscous satin under the felt and frieze
Of humus layers. The true diatomite

Discovered in a little sucky hole,
Grey-blue, dull-shining, scentless, touchable—
Like the earth’s old ointment box, sticky and cool.

At that stage you were swimming in the sea
Or running from it, luminous with plankton,
A nymph of phosphor by the Norder Zee,

A vestal of the goddess Silica,
She who is under grass and glass and ash
In the fiery heartlands of Ceramica.

We might have known each other then, in that
Cold gleam-life under ground and off the water
Weird twins of puddle, paddle, pit-a-pat,

And might have done the small forbidden things—
Worked at mud-pies or gone too high on swings,
Played ‘secrets’ in the hedge or ‘touching tongues’—

But did not, in the terrible event.
Night after night instead, in the Netherlands,
You watched the bombers kill; then, heaven-sent,

Came backlit from the fire through war and wartime
And ever after, every blessed time,
Through glazes of fired quartz and iron and lime.

And if glazes, as you say, bring down the sun,
Your potter’s wheel is bringing up the earth.
Hosannah ex infernis. Burning wells.

Hosannah in clean sand and kaolin
And, ‘now that the rye crop waves beside the ruins’,
In ash-pits, oxides, shards and chlorophylls.

 

 

afb: Sonia Landweer, Zaad, jaren negentig, aardewerk, b. 9 cm., eigen collectie, foto Mieke H. Hille

 

Lees meer

dulle griet.jpg

Studiedag rond verzamelen, herwaarderen en schenken

Het belang van private kunstcollecties in België en Nederland, van de 19de eeuw tot vandaag

 

Museum Mayer van den Bergh, het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen (KMSKA) en het Rubenianum organiseren een studiedag rond verzamelen, herwaarderen en schenken. Aanleiding is de tentoonstelling Madonna ontmoet Dulle Griet, een expo over collectioneurs Fritz Mayer van den Bergh en Florent van Ertborn, en de publicatie van een nieuw boek dat gewijd is aan 200 jaar kunstschenkingen aan het KMSKA.

 

Experts gaan dieper in op  de oorsprong en de ontwikkeling van het private verzamelen en schenken van 15de- en 16de-eeuwse kunst in België en Nederland. Er wordt bekeken welke rol private verzamelaars en schenkers van (oude) kunst in het hedendaagse culturele leven spelen en hoe relevant hun activiteit vandaag is. Verschillende vragen komen hierbij aan bod.

 

Wat zijn de motivaties van verzamelaars en schenkers? Hoe zien hun persoonlijke profielen en netwerken eruit? In welke historische en politieke context handel(d)en zij? Wat zijn de meest recente trends en ontwikkelingen in die verzamel- en schenkingscultuur? En welk juridisch en fiscaal kader is er voor schenkingen en legaten?

 

De dag wordt afgesloten met een keynote lezing en een debat over wat private verzamelaars, schenkers en openbare musea vandaag en in de toekomst voor elkaar kunnen betekenen.

 

vrijdag 13 maart 2020 van 09:00 tot 18:15

 

www.museummayervandenbergh.be

 

Lees meer

romeins glas.jpg

Mini-college over Romeins glas

2 Februari

 

Op 2 februari geeft conservator René van Beek een korte lezing over Romeins glas. Een fonkelende zondagochtend: Glas uit de klassieke Oudheid

 

Het Allard Pierson heeft een prachtige collectie glas uit de oudheid. Met deze honderden glazen voorwerpen wordt een overzicht gegeven van vele glassoorten en technieken die in de Oudheid gangbaar waren. Het oudste glazen voorwerp uit de museumcollectie komt uit het Nabije Oosten en dateert uit ongeveer 1400 voor Christus maar de glascollectie telt ook laat middeleeuwse voorwerpen… “In mijn verhaal laat ik voorbeelden zien van prachtig transparant glas maar ook glas dat is geïriseerd en alle kleuren van de regenboog laat zien. Hoe komt dat? En zag dat er ook al zo uit in de Romeinse tijd?”.

 

 

2 februari

12:00 - 12:30

Gratis op vertoon van museumticket

 

allardpierson.nl

Lees meer

koninklijk blauw.jpg

Koninklijk Blauw

 

Een unieke vondst én een ontroerend liefdesverhaal. Dat was de aankoop van twee Delfts blauwe bloemenvazen in de vorm van het vorstelijke paar Willem III en Mary II. In 2015 werden de geliefden - na veertig jaar in privécollecties van elkaar gescheiden te zijn – in Kunstmuseum Den Haag weer herenigd. Het koninklijk paar staat bekend om hun rijke verzameling Delfts aardewerk waarmee zij hun paleizen in Nederland en Engeland sierden. Van metershoge bloempiramides tot tuinpotten en confiturenschalen: in de late 17de eeuw werd het mooiste en technisch meest verfijnde aardewerk voor hen gemaakt bij de plateelbakkerijen in Delft.

 

De tentoonstelling Koninklijk Blauw is een samenwerking met Paleis Het Loo en brengt topstukken uit het Rijksmuseum, Museum Prinsenhof Delft en vele Europese collecties bij elkaar. Het museum brengt hiermee voor de allereerste keer een ode aan het ‘Royal Delft’, het blauwwitte aardewerk waar Nederland internationaal tot op de dag van vandaag bekend om staat.

 

21 maart 2020 t/m 16 augustus 2020

 

www.kunstmuseum.nl

Lees meer

Expositie klei met een grote K- Ann van Hoey (3400 x 3400).jpg

Klei met een grote K!

Kunstzinnige keramische hoogtepunten in de Tiendschuur

 

Het digitale keramisch magazine ‘de kleine K’ bestaat vijf jaar. Sinds 26 december 2014 zijn er 60 edities verschenen. Met interviews, rapportages en stap-voor-stapuitleg van keramische technieken (knowhow). Het werk van 300 keramisten kwam aan bod.Keramiekcentrum Tiendschuur mocht voor een overzichtstentoonstelling kiezen uit dit enorme aantal.

 

Deze expositie laat een dwarsdoorsnede zien van het aanbod van de afgelopen vijf jaar en biedt daarmee tegelijkertijd een overzicht van kunstzinnige keramische hoogtepunten over de hele wereld in de afgelopen vijf jaar. Het is een ode aan het keramische vakmanschap en biedt een inspirerende kijk op de hedendaagse keramische kunst.

 

31 januari t/m 10 mei 2020

 

tiendschuur.net

 

Lees meer

een tentoonstelling met werk van ....JPG

Een tentoonstelling met werk van ...

 

Een tentoonstelling met werk van Athos Bulcão, Marcos Castro, Anna Franceschini, Ni Haifeng, Nicolás Lamas, Praneet Soi, Adriana Varejão, Ana Vaz, Bouke de Vries, Raed Yassin, Karlos Gil & Belén Zahera

 

Deze tentoonstelling onderzoekt hoe vorm landsgrenzen doorkruist. Neem blauw-wit aardewerk, zoals Delfts blauw in Nederland, Qinghua-porselein in China, Iznik-keramiek in Turkije, azulejos in Portugal, Engels porselein (‘China’) of Talavera Poblana in Mexico. Een kosmopolitisch artefact met zijn wortels in de wereldhandel, maar overal aangepast aan lokale tradities. Het is die wereldhandel, onlosmakelijk verbonden met het kolonialisme, die samenlevingen ingrijpend veranderde. Door een kunstuiting van een wereld in beweging als vertrekpunt te nemen, nodigt deze tentoonstelling uit om historisch blauw-wit aardewerk te zien als mobiele drager van ideeën en tradities, maar ook als vertrekpunt en bestemming hiervan. Er is werk in diverse media te zien van hedendaagse kunstenaars uit Noord-, Midden- en Zuid-Amerika, Azië en Europa.

 

In de vroege zeventiende eeuw werd blauw-wit aardewerk in Nederland populair dankzij de opkomst van de VOC. De exotische herkomst en dessins werden zeer gewaardeerd en duurbetaald. Nederland kende van oudsher ook aardewerk, maar dat had een andere samenstelling. De geïmporteerde stukken waren van porselein, een materiaal waarvan de ontdekking en commerciële exploitatie onder strenge controle stonden van de Chinese dynastien. Al in de veertiende eeuw, toen porselein werd gezien als ‘het witte goud’, bestelde het Ottomaanse rijk maatwerk Chinees porselein voor de export. Zij leverden de Chinezen op hun beurt kobalt, het mineraal dat nodig is voor de vervaardiging van blauwe verfstof. Het werd gedolven in het gebied dat we nu kennen als Irak. Het was met de opkomst van de langeafstandhandel over zee dat aardewerk in blauw-wit een internationale stijl kreeg.

 

zondag 19 januari – zondag 19 juli 2020

 

www.wdw.nl

 

Lees meer

Masque-Femme-verbeterde-versie-600x599.jpg

Koninklijk Licht

Koninklijke geschenken en lichtontwerpen van René Lalique

 

Als internationaal gevierd kunstenaar heeft René Lalique (1860 – 1945) werk geleverd aan Europese vorstenhuizen en de keizerlijke familie van Japan.

Deze tentoonstelling geeft een beeld van deze opdrachten, die door middel van beelden en fotomateriaal worden getoond in hun samenhang en oorspronkelijke setting, zodat een beeld ontstaat van de context waarin de objecten destijds zijn geëtaleerd en gebruikt.

Door de tentoongestelde briefwisselingen krijgen de bezoekers een interessant inkijkje hoe de opdrachten tot stand zijn gekomen.

Onder de getoonde objecten bevinden zich onder andere een kroonluchter en tafelornamenten (gedecoreerd met tulpen), die door het corps diplomatique in 1937 aan de toenmalige prinses Juliana zijn geschonken ter gelegenheid van haar huwelijk.

Het Britse koningshuis heeft naast wijnglazen ook een tafelornament met verlichte basis – een zogenaamde ‘sur tout’ ofwel ‘pièce de milieu’ – uit 1938 ter beschikking gesteld. Ook is het, in opdracht van Prins Asaka ontworpen, glazen paneel uit het keizerlijk paleis in Tokio te zien. Vanuit het Zweedse koningshuis wordt een spiegel tentoongesteld uit 1912, die in het bezit is geweest van Victoria van Baden en koning Gustaaf. Daarnaast worden ontwerpen van René Lalique voor verscheidene hoge adellijke families geëxposeerd.

In het museum is een fraai uitgevoerde catalogus verkrijgbaar met uitgebreide teksten en vele afbeeldingen.

 

8 december 2019 t/m 20 juni 2021

 

Lalique Museum

Gasthuisstraat 1, Doesburg

www.musee-lalique.nl

 

 

Lees meer

« Vorige123456...15Volgende »

 thumbnail_Cover%20Vormen%20uit%20Vuur%20242.jpg

Nummer 242

 

Inhoudsopgave nummer 242 (2020/1):

De glazuurkunst van Chris Lanooy
De periode Gouda 1898 - 1920
Bert-Jan Baas en Luc Megens

 

Van Roemerschroef tot Schinkel-roemer
Roemers op hoge stam (1600 - 1800)
Willy Van den Bossche

 

Meydam in kleur - 100 jaar Meydam
Job Meihuizen

 

Delfts blauw als leidraad?
Een meta-keramiektentoonstelling in Witte de With
Jaap Jongstra


 

Inhoud/lid worden

© Vormen uit vuur